Praca socjalna
Pomoc społeczna jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości.
Pomoc społeczna polega w szczególności na:
- przyznawaniu i wypłacaniu przewidzianych ustawą świadczeń
- pracy socjalnej
- prowadzeniu i rozwoju niezbędnej infrastruktury socjalnej
- analizie i ocenie zjawisk rodzących zapotrzebowanie na świadczenia z pomocy społecznej, rozwijaniu nowych form pomocy społecznej i samopomocy w ramach zidentyfikowanych potrzeb.
Przyczyny, z powodu których powinna być udzielona pomoc społeczna:
- ubóstwo
- sieroctwo
- bezdomność
- bezrobocie
- niepełnosprawność
- długotrwała lub ciężka choroba
- przemoc w rodzinie
- potrzeba ochrony macierzyństwa lub wielodzietności
- bezradność w sprawach opiekuńczo-wychowawczych i prowadzeniu gospodarstwa domowego, zwłaszcza w rodzinach niepełnych lub wielodzietnych
- brak umiejętności w przystosowaniu do życia młodzieży opuszczającej placówki opiekuńczo-wychowawcze
- trudności w integracji osób, które otrzymały status uchodźcy
- trudności w przystosowaniu do życia po zwolnieniu z zakładu karnego
- alkoholizm lub narkomania
- zdarzenia losowe i sytuacje kryzysowe
- klęska żywiołowa lub ekologiczna.
Jedną z form pomocy społecznej jest praca socjalna, definiowana jako celowa i zorganizowana pomoc współczesnego społeczeństwa na rzecz swoich niewydolnych ekonomicznie, społecznie lub fizycznie członków. Polega na pomocy w osobistym i społecznym usamodzielnianiu się i jest realizowana w ramach kontaktów interpersonalnych między pracownikiem socjalnym a osobami wspomaganymi.
Praca socjalna jest świadczona na rzecz poprawy funkcjonowania osób i rodzin w ich środowisku społecznym.
Praca socjalna jest prowadzona:
- z osobami i rodzinami w celu rozwinięcia lub wzmocnienia ich aktywności i samodzielności życiowej
- ze społecznością lokalną w celu zapewnienia współpracy i koordynacji działań instytucji i organizacji, istotnych dla zaspokajania potrzeb członków społeczności
Zawód - pracownik socjalny
Praca socjalna jako zawód pojawiła się na początku XX wieku i jest dzisiaj profesją, która polega na prowadzeniu polityki społecznej w zakresie podnoszenia dobrobytu i poprawy jakości życia.
Pracownicy socjalni pracują z ludźmi, by rozwinąć ich zdolności i zwiększyć ich możliwości działania. W praktyce pracownicy socjalni zajmują się profesjonalną pomocą jednostkom, rodzinom, grupom społecznym, aby wzmocnić lub przywrócić ich możliwości optymalnego funkcjonowania i stworzyć warunki sprzyjające temu celowi.
Pracownikiem socjalnym może być osoba, która posiada:
- dyplom uzyskania tytułu zawodowego w zawodzie pracownik socjalny,
- dyplom wyższej szkoły zawodowej o specjalności praca socjalna,
- ukończone studia wyższe o specjalności praca socjalna na jednym z kierunków: pedagogika, politologia, psychologia, socjologia lub nauki o rodzinie.
Niektóre uprawnienia pracownika socjalnego:
- Pracownik socjalny korzysta z prawa pierwszeństwa przy wykonywaniu swoich zadań w urzędach, instytucjach i innych placówkach. Organy te są obowiązane do udzielania pracownikowi socjalnemu pomocy w zakresie wykonywania jego czynności.
- Pracownikowi socjalnemu przysługuje ochrona prawna przewidziana dla funkcjonariuszy publicznych.
- Pracownikowi socjalnemu zatrudnionemu w ośrodku pomocy społecznej lub w powiatowym centrum pomocy rodzinie, jeżeli przepracował nieprzerwanie i faktycznie co najmniej 5 lat, przysługuje raz na dwa lata dodatkowy urlop wypoczynkowy w wymiarze 10 dni roboczych.
- Dzień 21 listopada jest obchodzony jako Dzień Pracownika Socjalnego.
- Minister właściwy do spraw zabezpieczenia społecznego może przyznać pracownikom socjalnym nagrody specjalne za wybitne, nowatorskie rozwiązania w zakresie pomocy społecznej.
Zawód pracownika socjalnego zyskuje obecnie coraz bardziej na znaczeniu.
Współczesne społeczeństwo, pomimo podwyższania jakości i standardów życia obywateli, nie jest wolne od narastających problemów, marginalizacji i patologizacji jednostek i grup. Obecnie, być może bardziej niż kiedykolwiek dotychczas, istnieje zapotrzebowanie społeczne na dobrze przygotowane i wykwalifikowane kadry w obszarze pracy socjalnej.
Ukończenie kolegium pracowników służb społecznych daje możliwość uznania kwalifikacji w zawodzie pracownika socjalnego w innych krajach Unii Europejskiej. Przystąpienie Polski do UE zapewnia Polakom prawo do podejmowania legalnej pracy w innych krajach członkowskich.
Niepubliczne Kolegium Pracowników Służb Społecznych w Zamościu